escort bodrum escort antalya
Kripto Paralar

Kripto Paralarda (Stake) Staking Nedir? [6 Maddede Staking]

Staking, Blockhain teknolojisini desteklemek amacıyla stake edilebilen kritpto paralara yatırım yapmak ve bunları belirli bir süre çekmemektir. Stakingin amacı, hem Blockhain ağını desteklemek hem de stake edilen oran değerinde ödül kazanmaktır. Son dönemlerde kripto paralarda daha fazla tercih edilen bir yatırım modeli haline gelen staking, özellikle uzun vadeli yatırımcılar için önerilebilecek en iyi yatırım türüdür.

Bitcoin’in kripto para dünyasında bir çığır açması, Blockhain teknolojisinin gittikçe daha da geliştirilmiş bir hale getirilmesi ile birlikte kripto para sayısı ve yatırım modellerinde artışlar görülmeye başlandı. Aslında staking modelinin de bir Blockhain teknolojisinin getirisi olarak değerlendirmek gerekir. Çünkü Bitcoin’den sonra üretilen kripto paraların genel olarak amaçları, Blockhain teknolojisini daha fazla geliştirerek daha fazla alana yaymaktır. Bu bakımdan düşünüldüğünde staking sisteminin oluşturulması, kripto paralar kadar Blockhain teknolojisi açısından da fevkalade önemli bir yere sahiptir.

Staking nedir

Staking Nasıl Çalışır?

Yeni nesil bazı kripto paralar (Tezos, Cosmos, ETH2, ENJ) stake etmeye izin verirler. Bunlar, Blockhain teknolojisinin gelişimine destek olmak amacıyla geliştirilen kripto paralardır. Staking etme ya da diğer adıyla “stake etme” staking etmeye uygun olan kripto paraları satın alarak belirli bir süre kripto para cüzdanında tutma prensibi üzerine çalışır. Örneğin 23 Mart 2021 tarihinde satışa sunulan Casper Coin de staking etmeye izin veren bir kripto para birimidir. Casper alanlar, 6 ay boyunca varlıklarını çekemezler. Bunun gibi staking etmeye izin veren çok sayıda kripto para bulunmaktadır.

İlginizi Çekebilir: Donanım Cüzdan Nedir, Neden Kullanılmalıdır?

Staking etmeyi, bankaların uyguladığı faiz sistemine de benzetebiliriz. Belirli bir paranızı banka ile anlaşma yaparak hesabınızda tutarsınız ve varlıklarınız üzerinden günlük ya da anlaşmanıza bağlı olarak haftalık, aylık ya da yıllık bir faiz getirisi kazanırsınız. Ancak kripto paralarda staking işlemi, bankalardan biraz daha farklı mantıkla çalışır. Bankalarda eğer bir sözleşme yoksa istediğiniz zaman varlığınızı çekebilirsiniz fakat kripto para stake edildiğinde, sözleşmede belirlenen süre boyunca herhangi bir şekilde varlığınızı çekemezsiniz.

Neden Her Kripto Para Stake Edilemiyor?

Proof of Stake (POS) kavramının kripto paralar üzerinde kendini göstermeye başlamasından sonra Blokchain teknolojisi daha da gelişmeye başladı. Bitcoin, Ethereum, Litecoin, Bitcoin Gold, Bitcoin Cash gibi kripto paralar, ASIC cihazları ile üretilen, merkezi bir otoriteye bağlı olmayan paralardır. PoS coinler de aslında merkeziyetsizlik kavramı üzerinden hareket ederler ancak bunlarda madencilik kavramı yoktur, yani üretilmezler. Kurucu şirketlerin belirli miktarda ürettikleri paralar; şirketin projesine bağlı olarak bir miktarı ya da tamamı dağıtılır veya stake edilmeye izin verir.

İlginizi Çekebilir: Binance Para Yatırma Nasıl Yapılır?

Stake edilebilen coinlerin son dönemlerde sayısının artması, bu alanda yatırım yapmak isteyenlere güzel fırsatlar sunmaktadır.

Bitcoin ve Ethereum 1.0 gibi kripto paralar ve bunlar dışında birçok kripto para Proof of Work sistemini kullanırlar. Türkçe karşılığı “Emek ispatı” olan bu sistemde, kullanıcılar Blockhain ağını kullanarak ASIC cihazları ya da üretilecek kripto paranın türüne göre farklı cihazlar kullanarak Blockhain üzerinde blok zincirler oluştururlar. Bitcoin’de 1 MB bloklar, Bitcoin Cash’te 8 MB bloklar oluşturulur. Oluşturulan bu bloklar karşılığında da madencilere ödül olarak ürettikleri kripto paralar dağıtılır.

Stake edilen kripto paralar ise  Proof of Stake (POS) sistemini kullanırlar. Bir nevi hisse almaya benzeyen bir sistemde ise madencilik mantığı bulunmaz. Yani işin özetinde Proof of Stake (POS) sisteminde olan ve staking etmeye izin verilen kripto paralarda stake işlemi uygulanabilir, Proof of Work sistemi ile çalışan kripto paralarda ise staking yapılmaz.

İlginizi Çekebilir: Binance’dan Bitcoin Alma Yöntemleri

Proof of Stake nedir?

Proof of Stake nedir?

Bilindiği üzere Bitcoin, Ethereum ve bu türevden olan kripto paralar Proof of Work protokolü ile çalışırlar. Bunun en basit anlamı; bu protokolde yer alan kripto paralar, madencilik (mining) mantığı ile üretilirler. Proof of Work’un Türkçe anlamı “iş kanıtı”dır. Proof of Stake’nin Türkçe karşılığı ise “Hisse kanıtı”dır. Yani üretim yapılmayan, Blockhain sistemine destek olmak amacıyla üretilen kripto paraların alınarak bir süreliğine veya kripto paranın sözleşmesinde yer alan süre maddesine göre kripto paranın yerel cüzdanında saklanması demektir.

PoS hisse kanıtı, Sunny King ve Scott Nadal isimli blokzinciri geliştiricileri tarafından 2012 yılında geliştirilen farklı bir modeldir. Bitcoin ve diğer Proof of Work protokolünde yer alan kripto paraların üretilmesinde ihtiyaç duyulan yüksek elektrik enerjisi, geliştirilen PoS protokolü sayesinde ortadan kalkıyor. Bu durumda “PoS protokolündeki coinler merkezi  bir otorite tarafından mı yönetiliyor?” gibi bir soru akıllara gelebilir. Aslında “evet” ama farkı, bu kripto paralar da dünyanın herhangi bir yerindeki bir kişi tarafından stake edilebildiği ve Blockhain sistemine bağlı olduğu için Proof of Work protokolündeki kripto paralarla aynı güvenirliği taşımaktadır ve üçüncü kişilerin müdahale etmesi gibi bir durum söz konusu olmaz.

İlginizi Çekebilir: DeFi (Merkeziyetsiz Finans) Nedir?

Stakingin Avantajları Nelerdir?

Uzun vadeli kripto para yatırımı yapan pasif yatırımcılar, Proof of Work protokolünde yer alan kripto paraları da uzun süre online ya da offline cüzdanlarında saklayabiliyorlar ve değer kazandığında ya da satmak istedikleri zaman satabiliyorlar. Ancak bu, çoğu zaman yüksek kazanç bırakan bir yatırım modeli olmayabiliyor. Örneğin güncel fiyatı 58.000 USD olan Bitcoin’i uzun süre stake etmek, sadece çıkan haberlere göre yorumlandığında büyük kârlar bırakabilir ama kripto para yatırımında en azından belli bir mesafeyi kat etmiş yatırımcılar bilirler ki; “kripto paralarda her an dengeler değişebilir” ve bu yüzden kazancın garantisi yoktur. Staking edilen PoS protokollü kripto paralarda ise durum farklıdır. Hisse kanıtı mantığı ile çalıştığı için stake edilen miktar kadar kullanıcılarına ödül dağıtılır. Yani küçük kazançlar yerine daha büyük kazançlar elde edilebilir.

Stakingin Dezavantajları Nelerdir?

Staking kavramını yukarıda da açıkladığımız gibi belli bir süreliğine yerel cüzdanda sakladığınız kripto paraları çekemezsiniz ama bunun karşılığında ödül alırsınız. Avantajlı olmasına karşın bazı yatırımcılar açısından bu durum dezavantaj olabilmektedir. Özellikle kısa vadeli boşta kalacak paralarla staking işlemine girmek dezavantaj olarak söylenebilir.

İlginizi Çekebilir: Kripto Para Yatırımı Nedir, Yatırım Yapmak İçin Geçerli 6 Neden

Stake süresi içinde kripto para değer kazansa da yatırımcı varlıklarını satamadığı için burada da ufak bazı dezavantajlar ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle eğer bir kripto para stake etmeyi düşünüyorsanız, projenin sorumlulukları hakkında belirtilen sözleşme maddelerini dikkatli bir şekilde incelemeniz, özellikle de süreler konusunda dikkatli olmanız gerekir.

Stake Etmeye Nasıl Başlanır?

Aslında zorluk seviyesi yüksek olmayan bir işlem olmasına rağmen yine de staking edeceklerin dikkat etmeleri gereken bazı ayrıntılar vardır. Kripto para staking etmek isteyen herkes bu işlemi yapabilir. Ancak projenin belirlediği minimum yatırım miktarına sahip olmanız gerekir.

Proof of Work protokolü merkezi ile çalışan kripto paralar gibi yüksek donanım özelliklerine sahip miner cihazlar, PoS protokolündeki kripto paralar için gerekli olmasa da teknik bilgi ve kesinti olmadan gece veya gündüz doğrulamaları yapabilecek güçte bir bilgisayar ve kesintisiz bir internetin olması gerekmektedir.

İlginizi Çekebilir: Vadeli İşlemlerde Likidasyon Nedir?

Stake etmek için, ilgili kripto paranın kendi platformu kullanılabildiği gibi bazı global borsalardan da bu hizmet alınabilmektedir. Bu yöntem, staking etmek için daha uygun bir yöntem olup sürekli bilgisayar başında görevleri tamamlamayı gerektirmeyen bir yöntemdir.

Editör Puanı
Bu yazıyı puanlamak için tıklayın!
[Toplam: 0 Ortalama: 0]

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu